Kiều Hối 2016 và triển vọng 2017

Tổng hợp tình hình kiều hối những năm gần đây

Lượng kiều hối về Việt Nam trong những năm gần đây có chiều hướng tăng mạnh. Theo thông tin từ ngân hàng nhà nước Việt Nam thì lượng kiều hối trong năm 2016 qua hệ thống ngân hàng ước đạt 9 tỷ đô la mỹ. Thấp hơn 25% so với dự báo ban đầu là khoảng 12 tỷ đô la mỹ. Như vậy trong vòng hơn 23 năm vừa qua, lượng kiều hối đổ về Việt Nam đã tăng gần 100 lần từ mức 140 triệu USD năm 1993 lên tới 10 tỷ USD năm 2012, 11 tỷ USD năm 2013, 12 tỷ USD năm 2014 và trên 13,2 tỷ USD vào năm 2015, chiếm khoảng 8% GDP quốc gia. Lượng kiều hối trong thời gian qua xấp xỉ lượng đầu tư nước ngoài, cao hơn lượng vốn hỗ trợ phát triển chính thức và lượng vốn đầu tư gián tiếp vào thị trường Việt Nam. Theo đánh giá của ngân hàng thế giới VN hiện đứng thứ 3 Châu Á và thứ 11 trên toàn cầu về thu hút kiều hối với mức tăng trung bình liên tục trong những năm gầy đây là 10-15%/1 năm.

Theo bà Phạm Hoàng Anh – Nguyên giảng viên học viên ngân hàng cho biết: “Ở tác động vĩ mô thì đây là nguồn vốn bổ sung rất lớn cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Còn ở góc độ cán cân thanh toán quốc tế thì dòng kiều hối giúp chúng ta có thể cân bằng cán cân vãng lai và giúp cho cán cân tổng thể trở nên cân bằng hơn. Ngoài ra nó có những đóng góp vô cùng quan trọng trong việc tăng lượng cung ngoại tệ trên thị trường từ đó giúp bình ổn thị trường ngoại hối với thị trường tiền tệ”.

Tổng hợp tình hình kiều hối

Đáng chú ý trong cả nước, thành phố Hồ Chí Minh có lượng kiều hối chuyển về lớn nhất. Nếu là những năm trước đây, lượng kiều hối chỉ chiếm 45 – 47% so với cả nước thì đến năm 2016 tỷ lệ này đã là 57%, đạt khoảng 5 tỷ USD. Có giảm nhẹ so với con số 5,5 tỷ USD năm 2015. Trong đó 72% phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh. 21,8% đầu tư cho bất động sản. 6,2% đáp ứng nhu cầu game, tiêu dùng.

Ông Đặng Ngọc Đức – nguyên viện trưởng viện NHTC đại học Kinh Tế Quốc Dân cho hay: “Lượng kiều hối về nước có các mục đích khác nhau. Ví dụ trước đây chủ yếu tài trợ cho tiêu dùng, khi đó nền kinh tế Việt Nam còn khó khăn, thu nhập người dân còn thấp. Do đó kiều hối như 1 sự bổ sung của những người thân sinh sống và làm việc ở nước ngoài gửi về hỗ trợ đời sống bà con trong nước. Nhưng về sau này, khi mà đời sống kinh tế đi lên, lượng kiều hối chủ yếu dùng để đầu tư cho kinh doanh, chứng khoán, đầu tư gián tiếp”.

Ngoại tệ về Việt Nam

Ông Cấn Văn Lực – Chuyên gia tài chính ngân hàng thì cho hay: “Các ngành sản xuất kinh doanh, đặc biệt là các lĩnh vực liên quan đến chế biến, chế tạo tăng trưởng khá tốt. Vì vậy các nhà đầu tư nước ngoài họ cũng đã nghiên cứu phân tích và đầu tư nhiều hơn vào lĩnh vực này”.

Còn theo số lượng thống kê từ ngân hàng nhà nước và bộ kế hoạch đầu tư: cơ cấu sử dụng kiều hối trong 3 năm gần đây của cả nước được phân bổ như sau: 30% đầu tư vào sản xuất kinh doanh. 30% gửi ngân hàng. 20% mua vàng. 16% cho bất động sản. Tiêu dùng chỉ chiếm tỷ trọng 4%.

Nguyên nhân khiến kiều hối 2016 sụt giảm

Theo đánh giá của các chuyên gia, việc lượng kiều hối sụt giảm so với dự báo ban đầu năm 2016 bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân. Đầu tiên phải nói tới quyết định của cục dự trữ liên bang Mỹ. Sự việc ứng dụng tăng lãi suất được cơ quan này đưa ra vào tháng 12/2016 nhưng từ trước đó rất lâu người ta đã có thể đoán định được việc này, không những thế cơ quan này còn đưa ra khả năng sẽ tiếp tục tăng lãi suất thêm 3 lần vào năm 2017. Chính điều này khiến những nhà đầu tư hay những người có ý định chuyển tiền về Việt Nam giữ đô la Mỹ để gửi tiết kiệm tại các quốc gia có lãi suất tiền gửi cao hơn so với Việt Nam.

Nguyên nhân kiều hối 2016 giảm

Ông Nguyễn Đức Hùng Linh – Giám đốc phân tích và TVDT khách hàng cá nhân SSI cho biết: “Do xu hướng lãi suất của Mỹ tăng, mà bà con kiều bào ở Mỹ lại rất nhiều, thu nhập của họ cũng khá lớn trong 1 thời gian dài sinh sống. Nên nguồn kiều hối của họ chuyển về Việt Nam là nguồn chính, trước tình hình lãi xuất USD tăng, còn ở Việt Nam là 0% thì việc chuyển USD từ Mỹ về Việt Nam chỉ theo dạng gủi, đầu tư chắc chắn sẽ giảm đi. Trong khi tiền gửi ngân hàng không còn nhiều hấp dẫn. Các kênh đầu tư khác như bất động sản, vàng hay chứng khoán cũng rơi vào tình trạng bão hòa và có những rủi ro. Nên kiều bào sẽ giữ tiền lại để đầu tư tại Mỹ. Bất cứ thị trường nào cũng có những cơ hội đầu tư, họ sẽ khôn ngoan để dòng tiền ở những nơi có cơ hội phát triển tốt hơn”.

Tuy nhiên theo đánh giá của bà Phạm Hoàng Anh – Giảng viên học viện ngân hàng thì: “Lượng kiều hối chuyển về các kênh chính thức có thể sụt giảm so với dự báo, nhưng nếu bao gồm cả lượng tiền chuyển qua các kênh phi chính thức rất có thể tổng lượng tiền về Việt Nam vẫn rất khả quan. Bởi vì kênh phi chính thức không ai có thể ước lượng được. Ví dụ tôi nhờ bạn tôi cầm về, hoặc chuyển qua kênh chợ đen. Đặc biệt tiền từ các nước Đông Âu rất khó để xác định nguồn tiền”.

Góc khuất của kiều hối: Kênh rửa tiền ???

Do nền kinh tế sử dụng nhiều tiền mặt cùng hoạt động đầu tư thương mại gia tăng, nên không ít ý kiến cho rằng: Việt Nam dễ trở thành mục tiêu thu hút rửa tiền thông qua con đường kiều hối này. Nếu tiền ở dạng này dạng khác mà không quản lý được, dưới hình thức đầu tư, đầu cơ vào bất động sản … cũng là 1 hình thức rửa tiền. Một số dự án nghi ngờ là rửa tiền, đó là những dự án phát triển khu vui chơi giải trí, dịch vụ. Họ nhập khẩu hàng hóa từ nước ngoài về và sau đó bán với mức giá hợp lý hoặc rẻ thì công chúng cho rằng là rửa tiền. Việc xác định vấn đề này không hề đơn giản. Vô hình chung ngân hàng sẽ là nơi để tội phạm hợp thức hóa số tiền bất hợp pháp một cách dễ dàng. Vì khi tiền đã lọt vào được tài khoản của ngân hàng, nó lập tức trở thành 1 đồng tiền sạch và có thể chuyển đến bất cứ đâu mà không gây ra nghi ngờ về tính hợp pháp. Với những hạn chế của khung pháp lý trong phòng chống rửa tiền cũng như thách thức của ngân hàng Việt Nam trước thềm hội nhập đòi hòi nhà nước và ngành ngân hàng cần có những giải pháp để đương đầu với vấn nạn rửa tiền và chống nó đạt hiệu quả cao nhất.

Bức tranh kiều hối năm 2016

Bức tranh kiều hối năm 2017

Nguồn cung kiều hối từ thị trường Mỹ chiếm khoảng 60% tổng kiều hối từ hơn 4 triệu người Việt Nam sinh sống và làm việc ở 187 quốc gia trên thế giới. Khi kiều hối từ Mỹ giảm sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tổng tiền kiều hối về Việt Nam. Yếu tố cơ bản nhất ảnh hưởng đến quyết định giữ tiền lại hay đầu tư về Việt Nam là cơ hội đầu tư, khả năng sinh lời giữa Việt Nam và Mỹ như thế nào. Vào thời điểm 2016, khả năng sinh lời ở Việt Nam không cao, rồi 2017 lãi suất tại Mỹ còn tăng nữa nên cơ hội sinh lời bên Mỹ còn cao hơn.

Ngoài ra hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương TPP cũng được cho là nguyên nhân quan trọng ảnh hưởng tới lượng kiều hối về Việt Nam 2017. Lượng tiền đầu tư về Việt Nam để đón đầu cơ hội làm ăn, nhưng nay cơ hội này đã hoàn toàn biến mất khi mới đây tân tổng thống Donald Trump đã tuyên bố Mỹ dừng tham gia TPP vào ngày 20/01/2017 vừa qua.

Thách thức cho chính phủ Việt Nam

Hiện nay lượng kiều hối về nước của nước ta thuộc hạng cao nhất trên thế giới. Tuy nhiên muốn ổn định và tăng trưởng trong thời gian tới thì điều quan trọng là kinh tế vĩ mô, lạm phát và các chính sách phải thông thoáng, rõ ràng, minh bạch, nhất quán, tiên liệu được và có môi trường đầu tư tạo niềm tin với người dân. Kinh tế Việt Nam còn nhiều khó khăn, vì vậy đây là thách thức không nhỏ với chính phủ, các cơ quan chức năng để kêu gọi kiều hối. Để làm được điều này thì chính phủ, ngân hàng và nhà đầu tư phải có sự phối hợp với nhau chặt chẽ.

Tin được dẫn theo nguồn từ: http://vitv.vn/tin-video/13-02-2017/kieu-hoi-2016-va-trien-vong-2017/47101

Leave a Comment